Cultuur verbindt; verschil van mening houdt de democratie levend

Terugblik op het Voorschotens Cultuurdebat

Met de woorden dat cultuur mensen verbindt en dat democratie leeft bij verschil van mening, opende Cees Bremmer het Voorschotens Cultuurdebat 2026. Hij deed dit niet in zijn functie als  CDA-raadslid of  nestor van de gemeenteraad, maar als cultuur-betrokken tenorzanger bij Vox Clara. Tijdens de goedbezochte bijeenkomst geleid door Johanna Terpstra gingen CDA, D66, SP, VVD, GroenLinks-PvdA, FvD en Voorschoten Lokaal beurtelings met elkaar in gesprek over de rol van cultuur in de gemeente. Deze partijen werden respectievelijk vertegenwoordigd door Bart van Horck, Jolien Schroot, Erik Massen, Piet Hein Reidsma, Conny van der Krogt, Esther Hendriksen en Marleen Persoon. Het debat werd georganiseerd door de Cultuurfabriek Voorschoten en  gestructureerd rond de volgende vijf actuele, lokale thema’s: Cultuureducatie & samenwerking, jongeren & cultuur, cultuur & welzijn, Kruispuntkerk & toegankelijkheid en Waardering voor cultuur.

Begroting

Tijdens de eerder genoemde opening wees Bremmer de aanwezigen er eerst fijntjes op dat de begrote uitgaven voor cultuur in 2026 in Voorschoten bescheiden zijn. Het voor cultuur begrote bedrag ligt namelijk onder het gemiddelde van vergelijkbare gemeenten.

Cultuureducatie en jongeren

Tijdens de debatronde over cultuureducatie lag de nadruk op samenwerking tussen scholen, culturele instellingen en naschoolse opvang om het aanbod toegankelijk en toekomstbestendig te maken voor ieder kind.

De jongerenraad – die niet aanwezig was – liet schriftelijk weten dat minder jongeren deelnemen aan culturele activiteiten omdat het aanbod onvoldoende aansluit bij hun behoeften. Een meer eigentijds, toegankelijk en op jongeren gericht aanbod kan volgens hen bijdragen aan een inclusiever Voorschoten.

GroenLinks-PvdA benadrukte dat de gemeente hierin een sturende rol mag hebben en duidelijk moet maken waar jongeren terechtkunnen. Voorschoten Lokaal en FvD pleitten juist voor minder regels en meer ruimte voor initiatieven van jongeren zelf, bijvoorbeeld bij het organiseren van evenementen. GroenLinks-PvdA stelde in respons dat de jeugd vooral zelf aan zet is om met goede ideeën te komen en dat de gemeente hen daarin moet helpen.

Cultuur, welzijn en financiering

De vraag of deelname aan cultuur het welzijn vergroot en maatschappelijke kosten verlaagt, leidde tot duidelijke verschillen.

GroenLinks-PvdA, SP en D66 spraken zich uit voor een zogenoemd Voorschoten-pas. Deze kan dienen als betaalmiddel voor culturele activiteiten, zoals muzieklessen. De pas zou voor iedereen beschikbaar moeten zijn, waarbij de gemeente voor inwoners met de laagste inkomens de bekostiging op zich neemt. Het uitgangspunt van de drie partijen: cultuur moet voor iedereen bereikbaar zijn.

VVD en CDA keerden zich tegen dit voorstel. Zij wezen op bestaande initiatieven, zoals Stichting Leergeld, en vonden nieuwe gemeentelijke uitgaven niet wenselijk. FvD stelde principieel tegen subsidie te zijn en ziet cultuurparticipatie niet als beleidsinstrument dat meetbare maatschappelijke effecten moet opleveren. De VVD benadrukte dat cultuur vooral uit de samenleving zelf moet komen en dat de gemeente terughoudend moet zijn met financiering.

Bibliotheek en voorzieningen

D66 pleitte voor een extra bibliotheekfiliaal in Noord-Hofland om cultuur en lezen dichter bij inwoners te brengen. De SP gaf aan dat juist meer investering in de bibliotheek nodig is om kinderen met cultuur en ontwikkeling in aanraking te laten komen.

Kruispuntkerk als ontmoetingsplek

Over het nieuwe cultuurcentrum in de Kruispuntkerk bestond brede overeenstemming. Alle deelnemende partijen zien het als een multifunctionele ontmoetingsplek voor jong en oud: een centrale plek in Voorschoten waar inwoners elkaar kunnen treffen en waar culturele activiteiten samenkomen.

Waardering voor cultuurmakers en vrijwilligers

Tijdens het debat werd ook stilgestaan bij de inzet van vrijwilligers, verenigingen en zelfstandige cultuurmakers.  Vanuit de zaal klonk de oproep om deze groep beter te ondersteunen, omdat zij ook een belangrijke bijdrage leveren aan verbinding, welzijn en ontwikkeling binnen Voorschoten.

Voorschoten Lokaal sprak daarnaast veel waardering uit voor lokale vrijwilligersinitiatieven, zoals de inzet rond de cirkelbus.

Vragen uit de zaal

Publieksvragen raakten onder meer aan de politieke kleur van cultuur en de rol van groen in het culturele landschap. Ook werd aandacht gevraagd voor de positie van zelfstandige cultuurmakers die zich onvoldoende gefaciliteerd voelen door de gemeente. Op een vraag over moestuintjes maakte D66 duidelijk dat deze  in Voorschoten floreren en op geen enkele wijze worden bedreigd.

Het lokale debat maakte duidelijk dat cultuur in Voorschoten breed wordt gewaardeerd, maar dat politieke partijen verschillend denken over de rol van de overheid, de inzet van subsidies en de manier waarop inwoners – en vooral jongeren – het beste kunnen worden bereikt. Aan u de keus. U heeft gelukkig iets te kiezen.

De cultuurfabriek bedankt alle aanwezigen, zowel op het podium als in de zaal, voor een geslaagd debat.

Foto’s: Marietta Aprea

Lees ook het verslag van Centraal+ over het Cultuurdebat.